Пазарот во Европа на електрични автомобили влегува во нова фаза. По периодот во кој високите цени, ограничениот избор и слабата понуда на помали модели го забавуваа растот, 2026 година носи сосема поинаква слика.

Во првите осум месеци од годината во Европската унија се регистрирани 1,64 милиони целосно електрични автомобили, што е дури 45 отсто повеќе во споредба со истиот период минатата година. Уделот на ЕВ достигна 21,7 отсто од сите нови автомобили, наспроти 15,8 отсто во 2025 година.

Уште повпечатлив е податокот дека во вториот квартал електричните автомобили за првпат на ниво на цела ЕУ ја надминале продажбата на автомобилите со бензински мотор.

Тоа сугерира дека електрификацијата во Европа влегува во момент во кој повеќе не е само дополнителен сегмент на автомобилскиот пазар – туку станува една од неговите главни сили.

Август покажа колку брзо се менува пазарот во Европа

Август беше особено силен месец за електричните автомобили. Според JATO Dynamics, во Европа биле регистрирани 242.425 ЕВ, односно 52,2 отсто повеќе отколку во август 2025 година.

Нивниот удел достигнал 29,3 отсто, што значи дека речиси секој трет нов автомобил регистриран во Европа во август бил целосно електричен.

Во истиот месец продажбата на автомобилите со класични мотори со внатрешно согорување паднала за 23,4 отсто, со удел од само 24,2 отсто. Со други зборови, во август ЕВ не само што растеле – тие биле најголемата поединечна погонска технологија на европскиот пазар.

Франција и Германија го влечат растпт вп Еврпша

Најголем дел од растот доаѓа од најголемите европски пазари.

Франција и Германија заедно сочинуваат околу половина од продажбата на ЕВ во ЕУ во првата половина од годината. Во август уделот на целосно електричните автомобили достигнал 38 отсто во Франција и 32 отсто во Германија.

Но, интересна е и динамиката во помалите пазари.

Продажбата на ЕВ во Словенија пораснала за 151 отсто, во Бугарија за 103 отсто, а во Италија за 69 отсто. Иако овие пазари сè уште имаат релативно низок удел на електрични автомобили, растот покажува дека забрзувањето повеќе не е ограничено само на најбогатите западноевропски држави.

Главната промена: конечно доаѓаат поевтини ЕВ

Една од најважните причини за забрзувањето не е само регулативата, туку и нешто што купувачите долго го бараа – поголем избор на достапни електрични автомобили.

Според најновата анализа на Transport & Environment, во првата половина од 2026 година биле лансирани речиси 40 нови масовни ЕВ модели, а до крајот на годината се очекуваат околу 60 нови модели.

Тоа е речиси четири пати повеќе од просекот од околу 15 нови модели годишно во периодот 2021–2025 година. Вкупниот избор на масовни ЕВ модели во Европа веќе надминува 150.

Уште поважно е што производителите конечно се спуштаат кон ценовниот сегмент под 25.000 евра.

До крајот на 2026 година се очекуваат 16 модели со почетна цена под 25.000 евра, двојно повеќе од претходната година. Од нив, четири треба да имаат почетна цена под 20.000 евра.

За 2028 година се очекуваат околу 10 модели со цена од 20.000 евра или помалку. Во оваа група ќе се најдат модели како Renault Twingo, Volkswagen ID.Up и нови модели од Dacia. Stellantis, пак, подготвува електрични автомобили со цена околу 15.000 евра.

Електричниот автомобил конечно станува „народен“ автомобил во Европа

Ова е можеби најважната промена за иднината на пазарот.

Досега европската електрификација во голема мера се потпираше на поскапи автомобили – SUV модели, премиум автомобили и возила од средната класа. Но, токму сегментот на мали и достапни автомобили е оној што може да ја донесе масовната транзиција.

Transport & Environment проценува дека продажбата на ЕВ со почетна цена под 25.000 евра во 2026 година ќе биде седум пати поголема отколку во 2024 година.

Во 2027 година се очекува дополнителен раст од 34 отсто, а моделите со почетна цена под 30.000 евра би можеле да сочинуваат речиси една четвртина од европскиот пазар на ЕВ.

Тоа е голема промена во однос на ситуацијата од пред само неколку години.

Европските производители се враќаат во игра

Интересно е што овој бран не е доминиран само од кинеските производители.

Европските автомобилски компании во средината на 2026 година учествуваат со речиси 60 отсто од достапните ЕВ модели, додека кинеските производители имаат околу 21 отсто.

Европските производители само во првата половина од годинава додале 16 нови модели, додека кинеските компании додале 11.

Тоа е значајно бидејќи токму кинеските производители во последните години беа најагресивни во понудата на ценовно конкурентни ЕВ.

Сега европските компании одговараат со нова генерација на помали и поевтини автомобили – Volkswagen ID. Polo, Cupra Raval и Škoda Epiq се само дел од моделите со кои традиционалните производители се обидуваат да го освојат масовниот сегмент.

ЕУ-регулативата очигледно има ефект

Забрзувањето не се случува случајно.

Европската регулатива за намалување на емисиите на CO₂ ги принудува производителите да го зголемат уделот на електрични автомобили во продажбата.

Според анализата на T&E, производителите веќе имаат затворено околу 75 отсто од јазот кон нивните цели за периодот 2025–2027 година, а компаниите што претставуваат околу половина од европскиот пазар веќе ги исполнуваат своите цели.

Токму поради тоа производителите имаат силен мотив да понудат повеќе ЕВ, но и да ги направат поконкурентни.

Ова е важно затоа што досега еден од најголемите проблеми беше што производителите можеби имаа електрични модели, но најчесто не во сегментите каде што европските купувачи најмногу бараат автомобили.

ЕВ веќе не се само европска приказна

Паралелно со растот на продажбата се зголемува и конкуренцијата.

Кинеските производители и понатаму се значаен дел од европската електрична понуда, додека BYD, SAIC, Geely, Leapmotor и останатите компании постепено го зголемуваат своето присуство.

Но, европските производители истовремено забрзано ја зголемуваат домашната понуда.

Резултатот е пазар на кој купувачот за првпат има вистински избор меѓу десетици електрични модели во различни ценовни категории.

Тоа е веројатно поважно од самиот број на продадени автомобили.

Следната битка во Европа ќе биде ЕВ под 20.000 евра

Европскиот пазар сега влегува во следната фаза.

Првата фаза беше да се докаже дека ЕВ можат да бидат конкурентни во повисоките ценовни категории.

Втората беше да се донесат електрични автомобили од околу 30.000 евра.

Следната битка ќе се води за автомобили од 20.000 евра и помалку.

Токму таму ќе се одлучи дали електричниот автомобил навистина ќе стане масовен избор за просечниот европски купувач.

Според прогнозите, околу 60 отсто од достапните модели во сегментот на достапни ЕВ до 2028 година би требало да се произведуваат во Европа. Истовремено, разликата во понудата меѓу ЕВ и автомобилите со мотор со внатрешно согорување во ценовниот опсег од 20.000 до 25.000 евра би требало значително да се намали.

Европа забрзува – а тоа ќе се почувствува и кај нас

Најважниот заклучок од бројките за 2026 година е дека европскиот пазар на ЕВ влегува во нова фаза. Ова е само потврда на нашите бројни репоражи од лице место од Хелсинки, Мадрид, Минхен, Париз, Варшава итн.

Продажбата расте со двоцифрени стапки, ЕВ веќе го надминуваат бензинот во одделни квартали и пазари, бројот на модели расте со рекордно темпо, а цените конечно почнуваат да се спуштаат кон сегментот на масовниот купувач.

За купувачите во Северна Македонија ова може да биде особено интересно.

Колку повеќе производители се натпреваруваат за европскиот купувач, толку поголем ќе биде изборот на ЕВ на секундарните пазари, а со текот на времето и кај официјалните увозници во регионот.

Ако овој тренд продолжи, прашањето во Европа наскоро можеби нема да биде „дали да купам електричен автомобил?“, туку „кој електричен автомобил е најдобар за мојот буџет?“

А токму тоа е моментот во кој електрификацијата станува навистина масовна.